Na początek poddaj analizie siebie w sytuacji stresu, odpowiedz sobie na pytania:

Co odczuwam, gdy staję w obliczu sytuacji stresującej?

Co dzieje się w moim organizmie w sytuacji silnego stresu?

To wszystko, o czym teraz pomyślałeś to bardzo wyraźne sygnały, które Twój organizm Ci wysyła, byś zwrócił uwagę i odczuł, że sytuacja w której się znalazłeś stawia przed Tobą jakieś wymagania. Ludzie w różny sposób odbierają te sygnały. Poniżej przedstawiam listę najczęstszych objawów.

Przykładowe objawy silnego stresu

PSYCHICZNE
– niepokój,
– strach,
– przerażenie,
– gniew,
– pustka w głowie,
– trudności z koncentracją,
– poczucie bezradności.
 FIZJOLOGICZNE
 – płytki oddech,
 – przyśpieszone tętno,
 – skoki ciśnienia,
 – wzrost napięcia mięśniowego,
 – odczucie chłodu lub gorąca,
 – pocenie się,
 – kłopoty żołądkowe.

Stresu doświadczamy, gdy sytuacja stawia przed nami duże wymagania, a my nie wiemy, co zrobić, nie jesteśmy pewni swoich możliwości, sądzimy, że nie mamy dość wiedzy, umiejętności czy sił na to, by sobie z nią poradzić. Tak jak to było powiedziane wcześniej stres jest naturalną reakcją organizmu, a oznacza to, że takich sytuacji stresowych nie da się w życiu uniknąć. Można je jednak rozpoznać i nauczyć się radzić sobie z nimi. Okaże się wtedy, że stres nie jest taki straszny i może być pożyteczny.

Poniżej znajdują się różne sposoby radzenia sobie ze stresem, przeczytaj i zakreśl te, które są Ci najbliższe, które stosujesz odczuwając stres. Możesz też dopisać własne sposoby, nieujęte na tej liście.

Jaki radzę sobie ze stresem? -test

  1. Chodzę na długie spacery.
  2. Dużo jem.
  3. Słucham muzyki.
  1. Kłócę się ze wszystkimi dookoła.
  2. Proszę kogoś o radę.
  3. Oglądam telewizję, aby nie myśleć o problemach.
  4. Szukam nowych informacji, które pomogą mi rozwiązać problem.
  5. Idę na zakupy.
  6. Włączam komputer i gram do późnych godzin nocnych.
  7. Mówię o czymś innym.
  8. Staram się wyspać.
  1. Biorę kąpiel.
  2. Pozwalam sobie na wyrażenie złości, np. krzyczę, uderzam w poduszkę itp.
  3. Wypowiadam się w twórczości: piszę, maluję, śpiewam, gram na instrumencie.
  4. Dzielę się uczuciami z przyjacielem, rodziną.
  5. Zajmuję się moim hobby (jakim ?)……………………………………
  6. Uprawiam ćwiczenia fizyczne.
  7. Pomagam komuś innemu.
  8. Inne sposoby:……………………………………………………………..

A teraz pomyśl i podkreśl te czynności, spośród wymienionych w teście, które Twoim zdaniem są pozytywne, pozwalają obniżyć napięcie psychiczne i fizyczne, służą poradzeniu sobie z nieprzyjemnymi odczuciami i sytuacją, które jednocześnie nie krzywdzą ani Ciebie, ani innych.

Ze stresem można radzić sobie podejmując różnorodne działania:

  1. Skoncentrowane na problemie to np.
  • samodzielna lub przeprowadzona z pomocą osób życzliwych analiza sytuacji,
  • rozpoznanie przyczyny problemu,
  • szukanie sposobów rozwiązania problemu.
  1. Skoncentrowane na emocjach-to nie rozwiązanie samego problemu, lecz dostarczenie sobie ulgi emocjonalnej, rozładowanie napięcia towarzyszącego stresowi w sposób akceptowalny społecznie i niekrzywdzący siebie i innych np. poprzez:
  • płacz (to ujście żalu, bezradności),
  • krzyk, uderzenie pięścią w stół (to wyrzucenie z siebie złości),
  • wyładowanie nagromadzonej energii (np. poprzez szybki spacer, ćwiczenia fizyczne).
  1. Skoncentrowane na unikaniu to podejmowanie działań zastępczych odwracających uwagę od źródła stresu, jak np.:
  • pogrążenie się w pasjonującej lekturze;
  • oglądanie filmów,
  • spotkania ze znajomymi,
  • intensywne zajęcia domowe.
  1. Inne sposoby radzenia sobie z nadmiernym napięciem:
  • techniki relaksacyjne,
  • projektowanie pozytywnych wydarzeń,
  • pozytywne myślenie i wizualizacja.

Stres nie jest zatem zjawiskiem negatywnym pod warunkiem, że nie unikamy sytuacji stresowych, a sukcesywnie pokonujemy stawiane przed nami zadania. Często wyolbrzymiamy problemy, negatywnie myślimy o tym, co się ma wydarzyć, a to przekłada się później na nasze postrzeganie siebie i sytuacji, w których się znajdujemy.

Bardzo istotne są również:

  • pozytywne myślenie, szukanie jasnych stron nawet wtedy, kiedy trudno jest nam sprostać wymaganiom,
  • umiejętność budowania pozytywnego obrazu własnej osoby! Dobra samoocena, wiara we własną skuteczność i przekonanie o tym, że ma się wpływ na rozwój wydarzeń, sprzyjają radzeniu sobie ze stresem.

I taka propozycja dla Ciebie na koniec:

Kiedy spotyka cię rozczarowanie, zawód, czy stoisz przed trudną sytuacją, pomyśl, co powiedziałbyś swojemu najlepszemu przyjacielowi, w jaki sposób byś go wsparł i spróbuj tak pomyśleć o sobie.